Εγκεφαλικό Επεισόδιο: Όσα θέλεις να γνωρίζεις

Το εγκεφαλικό επεισόδιο αποτελεί μία αιφνίδια διακοπή της ροής του αίματος που παρέχει οξυγόνο στον εγκέφαλο, προκαλώντας βλάβη στον εγκεφαλικό ιστό και οδηγώντας σε εγκεφαλική βλάβη, αναπηρία ή ακόμη και θάνατο. Άλλες ονομασίες του εγκεφαλικού επεισοδίου είναι «εγκεφαλική προσβολή», ή και «εγκεφαλικό έμφραγμα».

Πρόκειται για μία από τις κύριες αιτίες θανάτου και η κυριότερη αιτία σοβαρής μακροχρόνιας αναπηρίας, ενώ είναι αξιοσημείωτο ότι το ποσοστό των περιπτώσεων που μπορούν να προληφθούν ανέρχεται στο 80%.

Λόγω αυτής της οξείας νευρολογικής διαταραχής των αγγείων του εγκεφάλου, μπορεί να επηρεαστεί σε μεγάλο βαθμό η ποιότητα ζωής ενός ατόμου, ενώ συχνά αποτελεί απειλή για την ίδια τη ζωή του. 

Συγκεκριμένα, το εγκεφαλικό επεισόδιο αποτελεί την τρίτη κατά σειρά αιτία θανάτου στις βιομηχανοποιημένες χώρες. 

Η πιθανότητα εκδήλωσης εγκεφαλικού επεισοδίου αυξάνεται καθώς το άτομο μεγαλώνει και μετά τα 35 έτη, ο κίνδυνος διπλασιάζεται για κάθε δεκαετία. Στατιστικά, το 5% του πληθυσμού που είναι άνω των 65 ετών υπέστη ένα εγκεφαλικό επεισόδιο.

Εγκεφαλικό Επεισόδιο: Όσα θέλεις να γνωρίζεις

Το εγκεφαλικό χρήζει άμεσης ιατρικής βοήθειας και αντιμετώπισης σε νοσοκομειακές μονάδες ή μονάδες εντατικής θεραπείας, καθώς απαιτείται μία σειρά εξετάσεων. 

Όπως και στην περίπτωση της καρδιακής προσβολής, κάθε λεπτό κρίνεται εξαιρετικά κρίσιμο, καθώς όσο περισσότερο δεν θεραπεύεται, τόσο μεγαλύτερη βλάβη μπορεί να υποστεί το άτομο. Επομένως, η επιτυχημένη θεραπεία εξαρτάται από την αμεσότητα της παροχής της. 

Το άρθρο αυτό αναλύει τα είδη, τις αιτίες, τα συμπτώματα και τους τρόπους αντιμετώπισης του εγκεφαλικού επεισοδίου.

Εγκεφαλικό επεισόδιο Είδη

Το εγκεφαλικό επεισόδιο διακρίνεται σε δύο είδη, το ισχαιμικό (80%) και το αιμορραγικό (20%). Κυμαίνονται από ελαφριάς έως πολύ σοβαρής μορφής με μόνιμες ή προσωρινές βλάβες. 

Τα αιμορραγικά εγκεφαλικά επεισόδια είναι σπάνια και σχετίζονται με τη ρήξη ενός αγγείου που προκαλεί ενδοεγκεφαλική αιμορραγία. 

Τα συχνότερα είναι τα ισχαιμικά εγκεφαλικά, τα οποία εμφανίζονται όταν διακοπεί η κυκλοφορία του αίματος σε κάποια περιοχή του εγκεφάλου λόγω της στένωσης ή απόφραξης αρτηρίας.

Όπως προαναφέραμε, όταν διακόπτεται η ροή του αίματος στον εγκέφαλο, τότε συγκεκριμένα μέρη του εγκεφάλου δεν μπορούν να οξυγονωθούν, πράγμα που οδηγεί στην καταστροφή τους.

Αυτή η αποκοπή της ροής του αίματος λοιπόν οφείλεται είτε σε απόφραξη, προκαλώντας ισχαιμικό εγκεφαλικό επεισόδιο, είτε σε αιμορραγία όταν ένα αιμοφόρο αγγείο «σκάει» μέσα στον εγκέφαλο και ονομάζεται αιμορραγικό εγκεφαλικό επεισόδιο. 

Αίτια Εγκεφαλικού επεισοδίου

Τα κυριότερα αίτια που φαίνεται ότι οδηγούν σε εγκεφαλικό επεισόδιο είναι η γήρανση των αγγείων και η αρτηριοσκλήρωση. 

Χαρακτηριστικό της συγκεκριμένης ασθένειας είναι η αργή εξέλιξή της, προσβάλλοντας κατά κύριο λόγο τις μεγάλες και μεσαίου μεγέθους αρτηρίες. 

Συνεπώς, οι δύο βασικοί παράγοντες κινδύνου εγκεφαλικού επεισοδίου είναι η ηλικία και η κληρονομική προδιάθεση.

Υπάρχουν βέβαια και διάφοροι παράγοντες που μπορεί να προκαλέσουν εγκεφαλικό ή επιδείνωση της κατάστασης, όπως οι εξής:

  • Υψηλή πίεση του αίματος: Κύριο παράγοντα κινδύνου ενός εγκεφαλικού επεισοδίου αποτελεί η αρτηριακή υπέρταση, καθώς ασκείται διαρκώς υψηλή πίεση στα αρτηριακά τοιχώματα, γεγονός που οδηγεί στη σκλήρυνση και την πήξη τους.
  • Κάπνισμα: Το κάπνισμα προκαλεί αθηροσκλήρωση και συνεπώς, εγκεφαλικό.
  • Διαβήτης
  • Κολπική μαρμαρυγή
  • Χοληστερίνη: Η υψηλή συγκέντρωση της χοληστερίνης στο αίμα μπορεί να οδηγήσει σε καρδιαγγειακή νόσο, έμφραγμα ή εγκεφαλικό επεισόδιο.
  • Υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, η οποία αυξάνει την αρτηριακή πίεση και τον κίνδυνο εγκεφαλικού.
  • Άγχος: Η επιτάχυνση του καρδιακού ρυθμού συνδέεται με την αύξηση της αρτηριακής πίεσης. 
  • Καθιστική ζωή: Η καθιστική ζωή και η έλλειψη σωματικής άσκησης εντείνουν τον κίνδυνο εμφάνισης διαφόρων ασθενειών όπως ο διαβήτης, μειώνοντας επίσης την τιμή της καλής χοληστερόλης με την προστατευτική της δράση.
  • Παχυσαρκία: Η αύξηση της αρτηριακής πίεσης οφείλεται και στο υπερβολικό σωματικό βάρος.
  • Αντισυλληπτικά χάπια: Είναι πιθανό να αυξήσουν τον κίνδυνο εγκεφαλικού.
  • Καρδιακές παθήσεις, όπως οι καρδιακές αρρυθμίες μπορεί να αποτελέσουν αιτία ενός εγκεφαλικού.
  • Σύνδρομο Υπνικής Άπνοιας: Πάνω από το 1/2 των ατόμων που έχουν υποστεί εγκεφαλικό επεισόδιο υποφέρουν και από υπνική άπνοια.

Επιπλέον, σύμφωνα με έρευνα που εξετάζει τη συσχέτιση μεταξύ εγκεφαλικού επεισοδίου και άνοιας, έχει αποδειχθεί ότι το εγκεφαλικό επεισόδιο συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο επακόλουθης άνοιας, αλλά και η άνοια αποτελεί παράγοντα κινδύνου για το εγκεφαλικό επεισόδιο. Το εγκεφαλικό επεισόδιο αποτελεί παράγοντα κινδύνου για άνοια και η άνοια προδιαθέτει για εγκεφαλικό επεισόδιο.

Εγκεφαλικό Συμπτώματα

Όταν ο εγκέφαλος δεν οξυγονώνεται όπως πρέπει, τότε το σώμα στέλνει ενδείξεις, προειδοποιώντας για τον κίνδυνο εγκεφαλικού. 

Κατά τη διάρκεια του εγκεφαλικού επέρχεται η νέκρωση των εγκεφαλικών κυττάρων εξαιτίας της έλλειψης οξυγόνου αλλά και των θρεπτικών συστατικών που είναι απαραίτητα για τη λειτουργία τους.

Είναι σημαντικό να θυμάστε ότι τα συμπτώματα του εγκεφαλικού έρχονται αιφνίδια και αυτό είναι το κλειδί για την αναγνώρισή τους. 

Πολλές φορές, τα άτομα που υφίστανται εγκεφαλικό αδυνατούν να συνειδητοποιήσουν τι τους συμβαίνει ή επιλέγουν λανθασμένα να αγνοήσουν τα σχετικά σημάδια, θεωρώντας ότι πρόκειται για κάτι παροδικό.

Ακόμη όμως και όταν συνειδητοποιήσουν τι συμβαίνει, υπάρχει ενδεχόμενο να δυσκολεύονται να καλέσουν έκτακτη ανάγκη. 

Επομένως, οι άνθρωποι γύρω τους μπορούν να προσφέρουν πραγματική βοήθεια, καλώντας για άμεση βοήθεια αν εμφανιστούν τα παρακάτω συμπτώματα:

  • Αιφνίδια αδυναμία κίνησης ή μούδιασμα του προσώπου, του ενός ποδιού, του βραχίονα, ιδίως στη μία πλευρά του σώματος
  • Αιφνίδιο πρόβλημα στην ομιλία ή στην κατανόηση και σύγχυση
  • Αιφνίδια απώλεια όρασης ή δυσκολία στην όραση είτε σε ένα, είτε και στα δύο μάτια
  • Αιφνίδια ζάλη, δυσκολία στο περπάτημα, απώλεια ισορροπίας ή συντονισμού κινήσεων
  • Αιφνίδιος, ασυνήθιστα οξύς, πονοκέφαλος άγνωστης αιτίας
  • Σπανιότερα, αποπροσανατολισμός ή απώλεια μνήμης, ναυτία ή εμετός

Ορισμένες φορές, τα συμπτώματα που προειδοποιούν για το εγκεφαλικό μπορεί να έχουν διάρκεια λίγων λεπτών και στη συνέχεια να παρέλθουν. Τα σημάδια αυτά ενδεχομένως αποτελούν ενδείξεις ενός μικρού εγκεφαλικού ή ενός παροδικού ισχαιμικού επεισοδίου.

Εγκεφαλικό Πρώτες βοήθειες

Όπως τονίσαμε και πριν, η άμεση αντίδραση και η άμεση κλήση για βοήθεια σε ένα εγκεφαλικό επεισόδιο μπορεί να σώσουν τον ασθενή και είναι σημαντικό το άτομο που βρίσκεται δίπλα του να προβεί σε αυτές τις κινήσεις άμεσης αντιμετώπισης. 

Επομένως, στο πλαίσιο των πρώτων βοηθειών θα πρέπει:

  • Να σιγουρευτείτε για την ασφάλεια του χώρου
  • Να καλέσετε τον αριθμό έκτακτης ανάγκης
  • Να καταγράψετε την ώρα που ο ασθενής ήταν εντελώς υγιής και το πότε ξεκίνησαν τα σημάδια του εγκεφαλικού.
  • Αν γνωρίζετε τι πρέπει να κάνετε, να αξιολογήσετε την κατάσταση του ασθενούς με τη βοήθεια της καρδιοπνευμονικής αναζωογόνησης (ΚΑΡΠΑ).
  • Να ελέγξετε τις τιμές σακχάρου στο αίμα για να σιγουρευτείτε ότι δεν υπάρχει υπογλυκαιμία όσο περιμένετε να φτάσει το ασθενοφόρο.
  • Να φέρετε στο τμήμα επειγόντων περιστατικών όπου θα μεταφερθεί ο ασθενής τυχόν φάρμακα που λαμβάνει ή κάποιο ιστορικό ασθενείας και ιατρική έκθεση. 
  • Εάν δεν υπάρξει βελτίωση των συμπτωμάτων, το περιστατικό δεν θα πρέπει να αγνοηθεί, καθώς μπορεί να πρόκειται για ένα προειδοποιητικό εγκεφαλικό επεισόδιο. Ο ασθενής απαιτείται να μεταφερθεί στο νοσοκομείο γιατί υπάρχει κίνδυνος σοβαρού εγκεφαλικού.

Μάθετε περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις πρώτες βοήθειες σε εγκεφαλικό επεισόδιο στο σχετικό μας άρθρο.

Εγκεφαλικό Επεισόδιο: Όσα θέλεις να γνωρίζεις

Εγκεφαλικό Επεισόδιο Αντιμετώπιση-Αποκατάσταση

Το πρώτο βήμα για την αντιμετώπιση του εγκεφαλικού είναι η παρακολούθηση των ζωτικών λειτουργιών, όπως του οξυγόνου, της αρτηριακής πίεσης, της θερμοκρασίας σώματος και των νευρολογικών λειτουργιών, όπως της γλωσσικής ικανότητας, της δύναμης και της ευαισθησίας. 

Έπειτα, γίνεται προσαρμογή της θεραπείας στην εκάστοτε κατάσταση του ασθενή και στην αιτία του εγκεφαλικού. Φυσικά για τη σωστή ενημέρωση και την κατάλληλη καθοδήγηση σε θέματα υγείας, αποκλειστικός υπεύθυνος είναι ο εξειδικευμένος πάροχος υγείας σας.

Μερικές από τις μεθόδους αντιμετώπισης του εγκεφαλικού επεισοδίου είναι οι εξής:

  • Θρομβόλυση: Περιλαμβάνει την έγχυση ενός ισχυρού φαρμάκου σε μια φλέβα για τη διάλυση του θρόμβου που έχει φράξει ένα εκ των αγγείων. Η συγκεκριμένη θεραπεία συνιστάται μόνο κατά τις 4-5 ώρες μετά την έναρξη του εγκεφαλικού επεισοδίου και αναλόγως της κατάστασης του ασθενή. 
  • Θρομβεκτομή: Με τον τρόπο αυτό επιτυγχάνεται η εξαγωγή του θρόμβου του αίματος που έχει προκαλέσει την απόφραξη ενός αγγείου στον εγκέφαλο. Εισάγεται ένας καθετήρας στη βουβωνική χώρα, που έπειτα φτάνει μέχρι την αρτηρία που έχει φράξει και βοηθά στην εξαγωγή του θρόμβου.
  • Φαρμακευτική αγωγή ή ιατρική θεραπεία: Μπορεί να χορηγηθούν στον ασθενή, αναλόγως της περίπτωσης, αναστολείς αιμοπεταλίων που αποτρέπουν το σχηματισμό θρόμβων αίματος (π.χ. ασπιρίνη) ή αντιπηκτικά.

Πλάνο αποκατάστασης 

Η αξιολόγηση του ασθενή γίνεται από τον θεράποντα γιατρό του, ο οποίος θα διερευνήσει τα λειτουργικά και νευρολογικά ελλείμματα που υπάρχουν, από τα οποία θα εξαρτηθεί το πρόγραμμα αποκατάστασης που θα του συστήσει. 

Με τον τρόπο αυτό επιδιώκεται η αναβάθμιση της ποιότητας ζωής του ασθενή ως προς το κινητικό, αλλά και το νοητικό επίπεδο. 

Επομένως, το πλάνο αποκατάστασης μετά από ένα εγκεφαλικό επεισόδιο θα εκπαιδεύσει τον ασθενή για να καταφέρει να αυτοεξυπηρετείται, αλλά και να επανέλθει σε ψυχολογικό και κοινωνικό επίπεδο.

  • Κινησιοθεραπεία: Για να καταφέρει ο ασθενής να καθίσει μόνος του, απαιτείται πρώτα η ενδυνάμωση του σώματος του. Η κινησιοθεραπεία επικεντρώνεται στα κάτω άκρα, ώστε να μπορέσει ο ασθενής να αρχίσει τη βάδιση.
  • Λογοθεραπεία: Η λογοθεραπεία αποτελεί εξαιρετική βοήθεια σε διαταραχές λόγου ή κατάποσης.
  • Γνωσιακές διαταραχές: Δίνεται έμφαση σε προβλήματα που αφορούν στη μνήμη, την προσοχή και τον προσανατολισμό για την ανάκτηση της ιδιοδεκτικότητάς του.

Αν χρειάζεστε νοσηλεία κατ’ οίκον για τους αγαπημένους σας, μη διστάσετε να επικοινωνήσετε μαζί μας. Τις περισσότερες φορές η φροντίδα στο σπίτι δεν είναι πολυτέλεια αλλά ανάγκη.

Συχνές ερωτήσεις

1. Τι είναι το μίνι εγκεφαλικό;

Η διατάραξη της παροχής αίματος σε ένα ορισμένο τμήμα του εγκεφάλου ονομάζεται εγκεφαλικό. Όταν τα συμπτώματα του εγκεφαλικού είναι εξαιρετικά ήπια, ονομάζεται μικροεγκεφαλικό ή αλλιώς, μίνι εγκεφαλικό.

Πρόκειται για ένα παροδικό ισχαιμικό αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο που θεωρείται κατά κάποιο τρόπο ως «προειδοποίηση» για ένα σοβαρότερο εγκεφαλικό, χωρίς όμως να προκαλεί μόνιμες βλάβες στον εγκέφαλο. 

Τα συμπτώματά του μπορεί να μοιάζουν με αυτά του κανονικού εγκεφαλικού, αλλά είναι πιο ήπια σε ένταση:

– Μούδιασμα ή χαλάρωση της μιας πλευράς του προσώπου
– Μούδιασμα ή αδυναμία στο χέρι ή το πόδι
– Δυσκολία κατανόησης/ξαφνική σύγχυση και δυσνόητη ομιλία
– Ξαφνική απώλεια συντονισμού ή ισορροπίας 
– Ξαφνικός, ασυνήθιστα έντονος πονοκέφαλος

2. Τι απαγορεύεται μετά από εγκεφαλικό;

Αν το εγκεφαλικό επεισόδιο οφείλεται σε κάποιο θρόμβο, τότε πρέπει να χορηγηθεί ένα θρομβολυτικό φάρμακο για τη διαλυθεί ο θρόμβος.

Σε καμία περίπτωση όμως δεν θα πρέπει να λάβει ο ασθενής ασπιρίνη, καθώς θα οδηγήσει σε αύξηση της αιμορραγίας.

Ακόμη, πρέπει να αποφεύγεται η ανύψωση των ποδιών του για να μην επιδεινωθεί η υπέρταση.

3. Τι διατροφή πρέπει να ακολουθείται μετά το εγκεφαλικό επεισόδιο για αποφυγή επανεμφάνισης του;

Μετά από ένα εγκεφαλικό επεισόδιο υπάρχουν διάφοροι διατροφικοί κανόνες που συνιστώνται για την αποφυγή επανεμφάνισής του στο μέλλον. Μερικούς από αυτούς τους κανόνες είναι οι εξής: 

– Μείωση της ποσότητας αλατιού στην καθημερινή διατροφή και αποφυγή της κατανάλωσης επεξεργασμένων, έτοιμων τροφών.

– Κατανάλωση φρούτων και λαχανικών, πλούσιων σε φυτικές ίνες και αντι-οξειδωτικές ουσίες. 

– Κατανάλωση προϊόντων ολικής άλεσης, οσπρίων (φασόλια και φακές) για την αύξηση της περιεκτικότητας των φυτικών ινών στη διατροφή σας.

– Μείωση των λιπαρών, αποφυγή των τηγανητών γευμάτων, κατανάλωση πουλερικών (κοτόπουλο, γαλοπούλα), επιλογή κόκκινου κρέατος με λιγότερα λιπαρά (όπως ψαρονέφρι και νουά).

– Κατανάλωση λιπαρών ψαριών, όπως σαρδέλες, φρέσκος τόνος, σκουμπρί, σολομός, που είναι γαύρος δύο φορές ανά εβδομάδα. Τα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα έχει αποδειχθεί ότι έχουν καρδιαγγειοπροστατευτικές ιδιότητες.

4. Πώς συμβαίνει το ισχαιμικό εγκεφαλικό;

Το ισχαιμικό εγκεφαλικό συμβαίνει με δύο τρόπους. Είτε ως θρόμβος σε κάποια αρτηρία του εγκεφάλου, είτε ως έμβολο, όταν ο θρόμβος θα ταξιδέψει με τη βοήθεια της κυκλοφορίας του αίματος, εμβολίζοντας κάποιο αυλό του αγγείου.

Σε κάθε περίπτωση, το αποτέλεσμα παραμένει το ίδιο, δηλαδή δε γίνεται σωστή αιμάτωση του εγκεφάλου, ο οποίος στερείται τόσο οξυγόνου, όσο και άλλων θρεπτικών ουσιών. 

Καθίσταται αδύνατη λοιπόν η ομαλή λειτουργία της εν λόγω περιοχής, πράγμα που οδηγεί στην εκδήλωση των ανάλογων συμπτωμάτων, όπως, δυσκολία στην ομιλία, διαταραχές όρασης ή αδυναμία στα άκρα. 

Πηγές:

Σχολιάστε

Η Εταιρεία Άγιος Εφραίμ συστάθηκε το 2017 με σκοπό την κατ’ οίκον φροντίδα ατόμων τρίτης ηλικίας. Στόχος μας ήταν να εξασφαλίσουμε την αξιοπρεπή και ασφαλή διαβίωση των ηλικιωμένων στην οικεία τους.

Επικοινωνία

211 118 0300

office@agiosefraim.com

Βασιλέως Παύλου 161, Σπάτα

Social Media