Τραχειοστομία & Τραχειοτομή

Η τραχειοστομία είναι με απλά λόγια μια οπή (τρύπα) που κάνουν οι χειρουργοί στην τραχεία από το μπροστινό μέρος του λαιμού. Ένας σωλήνας τραχειοστομίας τοποθετείται στην οπή για να διευκολύνει την αναπνοή. H χειρουργική επέμβαση για τη δημιουργία αυτού του ανοίγματος είναι η τραχειοτομή.

Η τραχειοστομία, παρέχει μια δίοδο αέρα για να βοηθήσει τον ασθενή να αναπνεύσει, όταν η συνήθης οδός για την αναπνοή είναι κατά κάποιο τρόπο αποκλεισμένη ή μειωμένη. 

Τραχειοστομία

Περιεχόμενα:

Πότε γίνεται τραχειοστομία;

Η τραχειοστομία απαιτείται όταν διάφορα προβλήματα υγείας απαιτούν μακροχρόνια -ή μόνιμη- χρήση μηχανήματος υποβοήθησης της αναπνοής (αναπνευστήρα).

Οι καταστάσεις που μπορεί να απαιτούν τραχειοστομία περιλαμβάνουν:

  • Ιατρικές καταστάσεις που φράζουν ή περιορίζουν τον αεραγωγό, όπως π.χ. η παράλυση των φωνητικών χορδών ή ο καρκίνος στο λαιμό.
  • Παράλυση, νευρολογικά προβλήματα ή άλλες καταστάσεις που δυσκολεύουν τον βήχα και την απόχρεμψη των εκκρίσεων από το λαιμό, απαιτώντας άμεση αναρρόφηση της τραχείας για να καθαρίσει ο αεραγωγός.
  • Προετοιμασία για μείζονα χειρουργική επέμβαση κεφαλής ή λαιμού για υποβοήθηση της αναπνοής κατά τη διάρκεια της ανάρρωσης.
  • Σοβαρό τραύμα στο κεφάλι ή το λαιμό που εμποδίζει την αναπνοή.
  • Άλλες καταστάσεις έκτακτης ανάγκης όταν παρεμποδίζεται η αναπνοή και δεν είναι δυνατή η τοποθέτηση αναπνευστικού σωλήνα από το στόμα.

Περιπτώσεις επείγουσας τραχειοτομής

Μια τραχειοτομή εκτελείται τις περισσότερες φορές σε νοσοκομειακό περιβάλλον. Ωστόσο, σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, μπορεί να χρειαστεί να δημιουργηθεί μια οπή στο λαιμό ενός ατόμου πριν φτάσει στο νοσοκομείο, όπως π.χ. σε περίπτωση σοβαρού ατυχήματος.

Μια επείγουσα τραχειοτομή, είναι δύσκολο να πραγματοποιηθεί και έχει αυξημένο κίνδυνο επιπλοκών. Μια σχετική και κάπως λιγότερο επικίνδυνη διαδικασία που εφαρμόζεται αντί της επείγουσας τραχειοτομής, είναι η κρικοθυρεοτομή.

Αυτή η διαδικασία δημιουργεί μια τρύπα απευθείας στον λάρυγγα, ακριβώς κάτω από το μήλο του Αδάμ (χόνδρος του θυρεοειδούς).

Μόλις ο ασθενής μεταφερθεί σε νοσοκομείο και σταθεροποιηθεί η υγεία του, η κρικοθυρεοτομή αντικαθίσταται από τραχειοστομία – εάν υπάρχει ανάγκη για μακροχρόνια αναπνευστική βοήθεια.

Πώς επουλώνεται η τραχειοστομία;

Όταν η τραχειοστομία δεν χρειάζεται πλέον, μπορεί είτε να επουλωθεί φυσιολογικά ή χειρουργικά ανάλογα με το περιστατικό. Σε κάποιες ιδιαίτερες περιπτώσεις, παραμένει μόνιμα.

Περιποίηση τραχειοστομίας

Εάν ο ασθενής εξακολουθεί να χρειάζεται την τραχειοστομία αφού φύγει από το νοσοκομείο, θα πρέπει να γίνονται τακτικά προγραμματισμένα ραντεβού για την παρακολούθηση πιθανών επιπλοκών, αλλά και για την περιποίηση της.

Δείτε τις μεμονωμένες νοσηλευτικές πράξεις για νοσηλεία κατ’ οίκον καθώς και τις τιμές τους. Η περιποίηση τραχειοστομίας είναι μία από αυτές.

Θα λάβει επίσης οδηγίες σχετικά με το πότε πρέπει να καλέσει το γιατρό για προβλήματα, όπως:

  • Αιμορραγία στο σημείο της τραχειοστομίας ή από την τραχεία.
  • Δυσκολία στην αναπνοή μέσω του σωλήνα.
  • Πόνος ή δυσφορία.
  • Ερυθρότητα ή οίδημα γύρω από την τραχειοστομία.
  • Αλλαγή στη θέση του σωλήνα.

Προετοιμασία πριν από τραχειοστομία

Τα στάδια προετοιμασίας πριν από μια τραχειοστομία, εξαρτώνται από τον τύπο της επεμβατικής διαδικασίας. Σε περίπτωση γενικής αναισθησίας, ο γιατρός μπορεί να ζητήσει τη διακοπή από το φαγητό και το ποτό για αρκετές ώρες πριν από τη διαδικασία. Μπορεί επίσης να ζητηθεί η προσωρινή παύση τυχόν λήψης συγκεκριμένων φαρμάκων.

Μετά τη διαδικασία, ο ασθενής πιθανότατα θα παραμείνει στο νοσοκομείο για κάποιες ημέρες. Τα παρακάτω θα είναι αρκετά χρήσιμα:

  • Άνετα ρούχα, όπως πιτζάμες, ρόμπα και παντόφλες.
  • Είδη προσωπικής φροντίδας.
  • Βιβλία, περιοδικά ή laptop.
  • Εναλλακτικό μέσο επικοινωνίας, όπως: ένα μολύβι και ένα χαρτί, ένα smartphone, tablet ή laptop, καθώς στην αρχή δεν θα είναι δυνατή η ομιλία.

Διαδικασία τραχειοτομής & τραχειοστομίας

Η τραχειοτομή πραγματοποιείται συνήθως σε χειρουργείο με γενική αναισθησία. Ο τύπος της επέμβασης εξαρτάται από το γιατί χρειάζεται κάποιος τραχειοστομία και εάν η επέμβαση ήταν προγραμματισμένη. Υπάρχουν ουσιαστικά δύο επιλογές:

1. Χειρουργική τραχειοτομή

Η χειρουργική τραχειοτομή μπορεί να γίνει σε χειρουργείο ή σε δωμάτιο νοσοκομείου.

  1. Ο χειρουργός συνήθως κάνει μια οριζόντια τομή στο δέρμα στο κάτω μέρος του μπροστινού μέρους του λαιμού.
  2. Οι γύρω μύες τραβιούνται προσεκτικά προς τα πίσω και ένα μικρό τμήμα του θυρεοειδούς αδένα κόβεται, εκθέτοντας την τραχεία (τραχεία).
  3. Σε ένα συγκεκριμένο σημείο της τραχείας σας κοντά στη βάση του λαιμού, ο χειρουργός δημιουργεί μια οπή τραχειοστομίας.

2. Διαδερμική τραχειοτομή

Η διαδερμική τραχειοτομή, είναι η ελάχιστα επεμβατική τραχειοτομή που πραγματοποιείται συνήθως σε δωμάτιο νοσοκομείου.

  1. Ο γιατρός κάνει μια μικρή τομή κοντά στη βάση του μπροστινού μέρους του λαιμού.
  2. Ένας ειδικός φακός εισέρχεται από το στόμα, έτσι ώστε ο χειρουργός να μπορεί να δει το εσωτερικό του λαιμού.
  3. Ο χειρουργός οδηγεί προσεκτικά μια ειδική βελόνα στην τραχεία για να δημιουργήσει την οπή της τραχειοστομίας και στη συνέχεια την διανοίγει στο κατάλληλο μέγεθος για την τοποθέτηση του σωλήνα.

Και στους δύο τύπους επέμβασης, ο χειρουργός εισάγει έναν σωλήνα στην οπή. Ένας ειδικός ιμάντας προσαρτάται στην πρόσοψη του σωλήνα, εμποδίζοντας τον να γλιστρήσει έξω από την τρύπα.

Τι να περιμένετε μετά την τραχειοστομία

Περιποίηση τραχειοστομίας

Κατά τη διάρκεια της παραμονής στο νοσοκομείο, ο ασθενής -ή ιδανικά ο φροντιστής του- μαθαίνει πώς να καθαρίζει και να αλλάζει τον σωλήνα τραχειοστομίας για να αποτραπεί πιθανή μόλυνση και να μειωθεί ο κίνδυνος επιπλοκών. 

1. Ομιλία

Γενικά, μια τραχειοστομία εμποδίζει την ομιλία επειδή ο εκπνεόμενος αέρας βγαίνει από το άνοιγμα της τραχειοστομίας. Υπάρχουν όμως συσκευές και τεχνικές για την ανακατεύθυνση της ροής του αέρα διευκολύνοντας την παραγωγή ομιλίας.

Ανάλογα με τον τύπο του σωλήνα, το πλάτος της τραχείας και την κατάσταση του λάρυγγα, ο ασθενής ενδεχομένως να μπορεί να μιλήσει με τον σωλήνα στη θέση του.

Εάν είναι απαραίτητο, ένας εξειδικευμένος λογοθεραπευτής ή μια εκπαιδευμένη νοσοκόμα, μπορεί να προτείνει εναλλακτικές επιλογές επικοινωνίας και να βοηθήσει στην εκμάθηση της εκ νέου χρήσης της φωνής.

2. Λήψη Τροφής

Η κατάποση γίνεται πιο δύσκολη. Σε κάποιες περιπτώσεις τα  θρεπτικά συστατικά λαμβάνονται ενδοφλεβίως, ή μέσω ενός σωλήνα τροφοδοσίας που περνά από το στόμα ή τη μύτη ή μέσω ενός σωλήνα που εισάγεται απευθείας στο στομάχι. 

Όταν ο ασθενής είναι σε θέση να τραφεί κανονικά, ίσως χρειαστεί η συνεργασία με έναν λογοθεραπευτή, ο οποίος μπορεί να βοηθήσει στην ανάκτηση της μυϊκής δύναμης και του συντονισμού που απαιτούνται για την κατάποση.

3. Αντιμετώπιση ξηρού αέρα

Ο αναπνεόμενος αέρας θα είναι πολύ πιο ξηρός γιατί δεν περνά πλέον από την υγρή μύτη και το λαιμό πριν φτάσει στους πνεύμονες. Αυτό μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό, βήχα και υπερβολική βλέννα που βγαίνει από την τραχειοστομία.

Η τοποθέτηση μικρών ποσοτήτων φυσιολογικού ορού απευθείας στον σωλήνα, σύμφωνα με συγκεκριμένες οδηγίες, μπορεί να βοηθήσει στην ελάττωση των εκκρίσεων. Μια θεραπεία με νεφελοποιητή φυσιολογικού ορού μπορεί επίσης να βοηθήσει.

Η αναρρόφηση εκκρίσεων με τη χρήση ειδικού μηχανήματος, μπορεί επίσης να προσφέρει άμεση ανακούφιση.

Πιθανές επιπλοκές τραχειοστομίας

Η τραχειοστομία είναι γενικά ασφαλής, αλλά όπως σε κάθε επεμβατική διαδικασία υπάρχει πιθανότητα επιπλοκών. Ορισμένες επιπλοκές είναι ιδιαίτερα πιθανές κατά τη διάρκεια ή λίγο μετά την επέμβαση. Ο κίνδυνος τέτοιων προβλημάτων αυξάνεται πολύ όταν η τραχειοτομή εκτελείται ως επείγουσα επέμβαση.

Οι άμεσες επιπλοκές περιλαμβάνουν:

  • Αιμορραγία.
  • Βλάβη στην τραχεία, στον θυρεοειδή αδένα ή στα νεύρα του λαιμού.
  • Λανθασμένη τοποθέτηση ή μετατόπιση του σωλήνα τραχειοστομίας.
  • Αέρας παγιδευμένος σε ιστό κάτω από το δέρμα του λαιμού (υποδόριο εμφύσημα), το οποίο μπορεί να προκαλέσει αναπνευστικά προβλήματα και βλάβη στην τραχεία ή στον αγωγό τροφής (οισοφάγος).
  • Συσσώρευση αέρα μεταξύ του θωρακικού τοιχώματος και των πνευμόνων (πνευμοθώρακας), που προκαλεί πόνο, προβλήματα αναπνοής ή κατάρρευση των πνευμόνων.
  • Συλλογή αίματος (αιμάτωμα), που μπορεί να σχηματιστεί στον λαιμό και να συμπιέσει την τραχεία, προκαλώντας αναπνευστικά προβλήματα.

Όσο πιο μεγάλη είναι η τραχειοστομία, τόσο πιο πιθανό είναι οι επιπλοκές να είναι μακροχρόνιες. Κάποιες από αυτές είναι:

  • Απόφραξη του σωλήνα τραχειοστομίας.
  • Μετατόπιση του σωλήνα από την τραχεία.
  • Βλάβη, ουλή ή στένωση της τραχείας.
  • Ανάπτυξη μιας ανώμαλης διόδου μεταξύ της τραχείας και του οισοφάγου (τραχειοοισοφαγικό συρίγγιο), η οποία μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο εισόδου υγρών ή τροφών στους πνεύμονες.
  • Ανάπτυξη μιας διόδου μεταξύ της τραχείας και της μεγάλης αρτηρίας που τροφοδοτεί με αίμα το δεξί χέρι και τη δεξιά πλευρά του κεφαλιού και του λαιμού (τραχειονομικό συρίγγιο), που μπορεί να οδηγήσει σε απειλητική για τη ζωή αιμορραγία.
  • Λοίμωξη γύρω από την τραχειοστομία ή μόλυνση στην τραχεία και τους βρογχικούς σωλήνες (τραχειοβρογχίτιδα) και στους πνεύμονες (πνευμονία).

Συμπερασματικά

Στις περισσότερες περιπτώσεις, μια τραχειοστομία είναι προσωρινή, παρέχοντας μια εναλλακτική οδό αναπνοής μέχρι να επιλυθούν άλλα ιατρικά ζητήματα. Εάν ένας ασθενής πρέπει να παραμείνει συνδεδεμένος με έναν αναπνευστήρα επ’ αόριστον, είναι συχνά η καλύτερη μόνιμη λύση.

Πηγές:

Σχολιάστε

Η Εταιρεία Άγιος Εφραίμ συστάθηκε το 2017 με σκοπό την κατ’ οίκον φροντίδα ατόμων τρίτης ηλικίας. Στόχος μας ήταν να εξασφαλίσουμε την αξιοπρεπή και ασφαλή διαβίωση των ηλικιωμένων στην οικεία τους.

Επικοινωνία

211 118 0300

office@agiosefraim.com

Βασιλέως Παύλου 161, Σπάτα

Social Media